12/13 februari 2026
Besluit gordelroosvaccinatie
Het ministerie van VWS(Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport) heeft besloten(externe link) de gordelroosvaccinatie gratis aan te bieden aan 60-jarigen.
Zie bijgaande tekst uit de brief aan de 2e kamer. Een schandelijke leeftijds discriminatie op basis van kosten.
De Minister mevr.Hermans bij schrijven van mevr C.Tielen In het commissiedebat Publieke Gezondheid van 10 september 2025 heb ik toegezegd om uw Kamer rond Kerstmis te informeren over de wijze van invoering van gordelroosvaccinatie. Met deze brief ga ik op deze toezegging (nr. 12231) in. Gordelroos wordt net als waterpokken veroorzaakt door het varicellazostervirus. Na het doormaken van waterpokken blijft dit virus in het lichaam achter, zonder actief te zijn. Wanneer iemands weerstand laag is, kan het virus lokaal weer actief worden en kan men gordelroos krijgen. Hierbij ontstaan pijnlijke en jeukende blaasjes op de huid, gepaard met brandende pijn en voelen mensen zich gedurende twee tot vier weken echt ziek. Die kans is het grootst bij mensen ouder dan 60 jaar en neemt verder toe met de leeftijd. Er gaan elk jaar ongeveer 94.000 mensen naar de huisarts met gordelroosklachten en ongeveer 400 mensen worden per jaar opgenomen in het ziekenhuis.
Zoals ik eerder met uw Kamer heb gedeeld is er via het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) vanaf 2027 47 miljoen euro per jaar, oplopend tot 53 miljoen euro per jaar, van 2030 tot en met 2039, beschikbaar voor een vaccinatieprogramma tegen gordelroos. Mensen zijn na een serie van twee vaccinaties jarenlang beschermd tegen gordelroos.
Mw Hermans heeft eerder laten weten dat de financiële middelen, onder meer vanwege de hoge kosten van het vaccin, niet voldoende zijn om iedereen van 60 jaar en ouder een vaccinatie tegen gordelroos aan te bieden, conform het advies van de Gezondheidsraad. Dat os toch leeftijfdsdiscriminatie op basis van financiele onderbouwing? Dat mag niet.
Waarom geen gratis vergoeding voor gordelroosvaccin voor 60 plussers? (Radar)
Vanaf volgend jaar kan iedereen die 60 jaar is of wordt deze vaccinatie namelijk gratis krijgen. Maar ben je ouder, moet je zelf zo’n 450 euro ophoesten voor een vaccinatie! Waarom is deze keuze gemaakt? En is dit geen leeftijdsdiscriminatie? Radar ging in gesprek met verantwoordelijk minister Hermans van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.
Helse pijn door gordelroos, het vaccin is er, maar ALLEEN gratis voor 60-ers!
Jaarlijks krijgen bijna 100.000 Nederlanders gordelroos, een pijnlijke aandoening die wordt veroorzaakt door het waterpokkenvirus dat opnieuw actief wordt. Bij een kwart van de patiënten leidt dit tot blijvende zenuwpijn, ook wel postherpetische neuralgie genoemd. Een vaccin kan dit voorkomen, maar de mensen die daar het meest baat bij hebben, moeten grotendeels zelf betalen.
Waarom 60-plussers buiten de boot vallen (2 maart 2026)
Sinds ons vorige item is er meer duidelijkheid over de vergoeding van het gordelroosvaccin, maar voor veel ouderen is het alsnog een bittere pil. Vanaf 2027 wordt het vaccin gratis voor iedereen die 60 jaar wordt. Maar ben je op dit moment 61 of ouder? Dan moet u de kosten van ongeveer 400 euro nog steeds zelf betalen.
Waarom deze grens? Volgens minister Hermans (VWS) is er gekozen voor een stapsgewijze invoering om de kosten beheersbaar te houden. Dit leidt tot grote verontwaardiging: juist de groep die het meeste risico loopt op ernstige complicaties en langdurige zenuwpijn (PHN), krijgt geen steun.
Wat kunt u doen?
- Check uw aanvullende verzekering: Sommige verzekeraars vergoeden een deel van reizigers- of preventieve vaccinaties.
- Overleg met je arts: Bij een ernstig verzwakt immuunsysteem zijn er soms uitzonderingen mogelijk.
Jaarlijks krijgen zo’n 90.000 mensen gordelroos, vooral ouderen lopen risico op ernstige en langdurige klachten. En juist deze leeftijdsgroep wordt uitgesloten door de minister. Een vaccinatie kan deze klachten en risico's juist grotendeels voorkomen.
Wat is gordelroos?
Gordelroos ontstaat wanneer het waterpokkenvirus, dat vaak in de kindertijd is doorgemaakt, opnieuw actief wordt. Dit virus blijft na een infectie slapend aanwezig in zenuwknopen en kan later in het leven opvlammen, vooral bij ouderen of mensen met een verzwakt immuunsysteem. De eerste symptomen zijn vaak rode vlekjes en pijnlijke, jeukende blaasjes, meestal aan één kant van het lichaam. De aandoening kan gepaard gaan met een brandende of stekende pijn die lang aanhoudt, zelfs nadat de blaasjes verdwenen zijn.
Pijnspecialist Mienke Rijsdijk (UMC Utrecht) legt uit dat 10 tot 25 procent van de patiënten blijvende zenuwpijn ontwikkelt na gordelroos. Deze pijn kan maanden tot jaren aanhouden en is lastig te behandelen. Dit heeft een grote impact op het dagelijks leven, waarbij zelfs eenvoudige handelingen zoals slapen of aankleden een uitdaging worden.
Grote gevolgen
Voor Chantal Tesson (47) veranderde gordelroos haar leven voorgoed. Tweeënhalf jaar geleden kreeg zij tijdens een vakantie gordelroos. Wat begon met wat pijn en een paar rode vlekjes groeide al snel uit tot een ondraaglijke aandoening. “Het voelde alsof iemand een mes tussen mijn ribben stak,” zegt ze. Zelfs nadat de huiduitslag verdween, bleef de pijn. Chantal leeft sindsdien met chronische zenuwpijn en slikt dagelijks zware medicijnen, zoals antidepressiva en anti-epileptica, om de pijnsignalen te verminderen.
Haar dagelijks leven staat volledig op zijn kop. Ze kan haar energie nauwelijks meer verdelen tussen werk en sociale activiteiten. “Ik kan maximaal één sociale activiteit per week aan. Soms moet ik zelfs tussen de middag op mijn werk slapen om de dag door te komen,” vertelt ze.
Effectief vaccin, maar hoge kosten
Het Shingrix-vaccin voorkomt gordelroos in 90% van de gevallen en vermindert ook de kans op blijvende zenuwpijn aanzienlijk. In landen zoals Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk wordt het vaccin gratis aangeboden aan ouderen, maar in Nederland is dat niet het geval. Mensen die het vaccin willen laten zetten, moeten dit zelf betalen. De kosten lopen uiteen van €380 tot €553 voor twee doseringen, afhankelijk van de GGD-locatie.
Hoewel de Gezondheidsraad in 2019 adviseerde om 60-plussers te vaccineren, is dit advies nog steeds niet overgenomen. Staatssecretaris Karremans laat weten dat er binnen de begroting van het ministerie van Volksgezondheid momenteel geen ruimte is om het vaccin te vergoeden. Een nationaal vaccinatieprogramma zou de overheid €181 miljoen per jaar kosten in de eerste vijf jaar.
Politieke aandacht groeit
Julian Bushoff van GroenLinks-PvdA vindt het onbegrijpelijk dat Nederland achterblijft. “De verhalen en het menselijk leed dat gordelroos veroorzaakt, zijn hartverscheurend. Het is dan ook niet voor niets dat de Gezondheidsraad heeft geadviseerd om het vaccin op te nemen in het Rijksvaccinatieprogramma voor 60-plussers. Wij willen dit opnieuw op de agenda zetten.”
Tijdens het debat over medische preventie zal Bushoff een voorstel indienen om het vaccinatieprogramma in de Voorjaarsnota mee te nemen. “Toekomstig leed moet worden voorkomen. Dit moet geregeld worden.”
Oproep tot actie
Om meer aandacht te vragen voor de impact van gordelroos richtte Chantal met een aantal patiënten de stichting Pijn na Gordelroos op. Met deze stichting wil ze onder andere lotgenoten ondersteunen en de politiek aansporen om actie te ondernemen. “Veel mensen die ik spreek, vertellen hoe hun leven door de pijn volledig op z’n kop staat. Er is een vaccin dat dit leed kan voorkomen, maar het is onbetaalbaar voor velen. Dat moet veranderen.”
Ouderenvereniging ANBO-PCOB aan het woord.
In het AVRO/TROS-programma Radar is er opnieuw aandacht voor het gordelroosvaccin. Vanaf volgend jaar kan iedereen die 60 jaar is of wordt die namelijk gratis ophalen.
Maar ben je ouder, moet je zelf dit 400 euro ophoesten.
Dat kan lang niet iedereen. Waarom is deze keuze gemaakt? Ook vraagt Radar zich af: is dat leeftijdsdiscriminatie? En wat betekent het wanneer een vaccin voor een deel van de mensen niet betaalbaar is?
ANBO-PCOB directeur-bestuurder Anneke Sipkens is in de studio om antwoord te geven op vragen. "Door deze opsplitsing, staan 5 miljoen Nederlanders in de kou".
Het AVROTROS programma Radar (uitzending 2 maart 2026) heeft aandacht aan mogelijke leeftijdsdiscriminatie besteed rond de vergoeding van het gordelroosvaccin Shingrix.
Vanaf 2027 wordt dit vaccin aan mensen die in dat jaar 60 worden gratis verstrekt. Maar 61-plussers moeten deze kosten van ca. 450 euro meestal zelf dragen.
Hieronder vindt u de kernpunten uit de discussie:
- Het probleem: Ouderenorganisaties en consumenten ervaren het als oneerlijk dat een specifieke groep (61+) wel de risico's van gordelroos loopt en het vaccin nodig heeft, maar niet in aanmerking komt voor de gratis regeling die in 2027 start.
- Vanaf 2027 gratis: Vanaf 2027 wordt het vaccin onderdeel van het Rijksvaccinatieprogramma voor mensen die op dat moment 60 jaar worden.
- Kosten voor 61+: Wie nu of in 2027 al 61 jaar of ouder is, valt buiten deze regeling en moet de twee benodigde prikken (à ca. €200 per stuk) zelf betalen.
- Advies Gezondheidsraad: De Gezondheidsraad adviseerde in 2019 om het vaccin aan te bieden aan mensen van 60 jaar en ouder.
- Discussie over "gratis": In de uitzending wordt besproken of het beleid (gratis voor 60-jarigen, betalen voor 61+) leeftijdsdiscriminatie inhoudt. Er wordt gepleit om het vaccin voor elke zestigplusser mogelijk te maken.NRC +7
De vaccinatie (Shingrix) is zeer effectief en voorkomt bij volwassenen van 50 jaar en ouder in ongeveer 90 procent van de gevallen gordelroos. De ziektelast van gordelroos neemt toe met de leeftijd.
Volgens diverse juristen is dit leeftijdsdicriminering. Leeftijd zou weel genomen mogen worden als motivatie, maar volgens liggende jurisprodentie niet als het voornamelijk om financiële redenn gaat.